Sunday ne demek? Kökeni ve temel anlamı
Sunday, modern İngilizcede haftanın yedinci günü olarak Türkçedeki “Pazar” gününe denk gelir. Etimolojik olarak Eski İngilizcedeki “Sunnandæg” biçiminden gelir ve “Güneş’in günü” anlamını taşır. Bu köken, Latince ve Cermen dillerindeki benzer gün adlandırmalarına paraleldir. Günümüzde ise Sunday, haftanın son günü, haftalık dinlenme, aile buluşmaları ve hobi etkinlikleriyle kültürel olarak da özdeşleşmiştir.
Kavramsal düzlemde Sunday, konuşma ve yazı dilinde hem belirli bir tarih (bu Pazar) hem de tekrarlanan alışkanlıkları (Pazarları) ifade etmek için kullanılır. Bu nedenle tekil “Sunday”, çoğul “Sundays” ve iyelik biçimi “Sunday’s” (Pazarın) bağlama göre farklı işlevler kazanır.
Günlük dilde Sunday: Konuşma, yazı ve ton
Günlük konuşmada Sunday, plan yaparken, randevu verirken ve hafta sonunu tarif ederken sıkça geçer: “Let’s meet on Sunday”, “I usually sleep in on Sundays”. Resmi yazışmalarda ise tarih formatlarıyla birlikte kullanılır: “Meeting is scheduled for Sunday, 12 May”. Yazı dilinde kısaltmalar (Sun.) ve büyük harf kullanımı (Sunday daima büyük harfle başlar) önemlidir.
Ton açısından Sunday, çoğu kültürde rahatlama ve yavaşlama çağrışımları taşır. “Sunday roast” (Pazar kızartması), “Sunday service” (Pazar ayini) gibi kalıplar kültürel pratikleri yansıtır. Aynı zamanda bazı konuşma kalıplarında mizahi ya da mecazi bir ton yaratır: “a month of Sundays” ifadesi sonsuz uzunlukta bir süreyi abartılı şekilde betimler.
Zaman edatlarıyla Sunday: on Sunday, on Sundays, every Sunday
İngilizcede gün adlarıyla en yaygın edat “on”dur. Tekil bir güne atıf yaparken “on Sunday” kullanılır: “The shop opens on Sunday.” Alışkanlık ve rutinleri ifade etmek için iki kalıp öne çıkar: “on Sundays” (Pazarları) ve “every Sunday” (her Pazar). “Every Sunday” yapısında genellikle “on” kullanılmaz: “I run every Sunday.”
Belirli saat ve tarih kombinasyonları da düzenlidir: “on Sunday morning”, “on Sunday at 9 a.m.”, “on Sunday, May 12”. Ayrıca konuşma dilinde, özellikle Amerikan İngilizcesinde, “Sunday night” gibi birleşik ifadelerde edat atılabilir: “See you Sunday night.” Ancak resmi ve sınav İngilizcesi için güvenli tercih “on Sunday night” kalıbıdır.
- Belirli gün: on Sunday
- Rutin/alışkanlık: on Sundays veya every Sunday
- Günün bölümü: on Sunday morning/afternoon/evening
- Saat ile: on Sunday at 7 p.m.
Sunday ile deyimler ve kalıplar
Sunday, birçok sabit ifadede özel anlamlar taşır. “Sunday best”, bir kişinin en şık kıyafetidir: “Wear your Sunday best.” “Sunday driver”, yavaş ve tereddütlü araba kullanan kişi için hafif alaycı bir ifadedir. “A month of Sundays” ise mecazidir ve “çok uzun zaman” demektir: “It’ll take a month of Sundays to finish.”
Güncel dilde popülerleşen “Sunday scaries”, Pazar akşamı hissedilen “pazartesi kaygısı”nı anlatır. Ayrıca gastronomi ve sosyalleşme bağlamında “Sunday brunch” ve “Sunday roast” kalıpları sık kullanılır. Bu tür deyimler hem kültürel bağlamı hem de duygusal tonu taşıdığı için ezber yerine anlamlandırarak öğrenmek faydalıdır.
Takvim, kısaltmalar ve yazım: Sun, Sun.
Takvimlerde Sunday genellikle “Sun” şeklinde kısaltılır. Amerikan tarzı metinlerde noktalı “Sun.” da görebilirsiniz. Stil kılavuzları değişebilse de iş hayatında kısaltma gerekiyorsa “Sun” güvenli ve yaygındır. Resmi belgelerde gün adları büyük harfle başlar: Sunday, Monday, vb.
Haftanın başlangıcı kültüre göre değişir. ABD’de takvimler çoğu zaman Sunday ile başlar; Avrupa ve ISO 8601 standardında hafta Monday (Pazartesi) ile başlar. Türkiye’de de pratikte hafta pazartesi başlar; bu nedenle “hafta sonu” İngilizcede “weekend” olup Saturday ve Sunday’i kapsar.
Haftanın günleri ve ilgili terimler: Karşılaştırmalı tablo
Sunday’ı diğer günlerle birlikte görselleştirmek öğrenmeyi hızlandırır. Aşağıdaki tabloda İngilizce-Türkçe karşılıkları, yaygın kısaltmalar, yaklaşık telaffuz ve tipik kullanım örnekleri yer alır. Perşembe günüyle ilgili ayrıntılı bir anlatım için ayrıca aşağıdaki iç bağlantıyı inceleyebilirsiniz.
| English | Türkçe | Kısaltma | Telaffuz (yaklaşık) | Tipik kullanım |
|---|---|---|---|---|
| Monday | Pazartesi | Mon | /ˈmʌn.deɪ/ | on Monday; Monday morning blues |
| Tuesday | Salı | Tue/Tues | /ˈtjuːz.deɪ/ | on Tuesday; Tuesday meeting |
| Wednesday | Çarşamba | Wed | /ˈwenz.deɪ/ | on Wednesday; midweek |
| Thursday | Perşembe | Thu/Thur/Thurs | /ˈθɜːrz.deɪ/ | on Thursday; see details below |
| Friday | Cuma | Fri | /ˈfraɪ.deɪ/ | on Friday; Friday night |
| Saturday | Cumartesi | Sat | /ˈsæt.ə.deɪ/ | on Saturday; weekend starts |
| Sunday | Pazar | Sun | /ˈsʌn.deɪ/ | on Sunday; Sunday roast |
| Weekend | Hafta sonu | — | /ˌwiːkˈend/ | at/on the weekend (BrE/AmE farkı) |
| Weekday | Hafta içi günü | — | /ˈwiːk.deɪ/ | on weekdays; business hours |
| Public holiday | Resmi tatil | — | /ˈpʌb.lɪk ˈhɒl.ɪ.deɪ/ | on a public holiday; offices closed |
Perşembe kullanımını ayrıntılı öğrenmek için şu rehbere göz atın: Perşembe İngilizce Ne Demek? Thursday Anlamı ve Kullanımı.
Sık yapılan hatalar ve hızlı kontrol listesi
Sunday ile yapılan hatalar çoğunlukla edat seçimi, çoğul/iyelik karışıklığı ve kısaltma tutarsızlıklarından kaynaklanır. Aşağıdaki kontrol listesi, yazarken hızlı doğrulama yapmanızı sağlar.
- Belirli gün için “on Sunday” kullanın; “in Sunday” veya “at Sunday” hatalıdır.
- Rutin için “on Sundays” ya da “every Sunday” kullanın; “every Sundays” hatalıdır.
- İyelik için “Sunday’s” (Pazarın) ve kısaltma “Sunday’s = Sunday is/has” ayrımını gözetin.
- Kısaltmalarda “Sun” güvenli tercihtir; stil rehberiniz “Sun.” istiyorsa tutarlı kullanın.
- Gün adları daima büyük harfle başlar: Sunday, değil “Sunday”.
Sunday ile örnek cümleler (Türkçe çevirili)
- We’re having a family lunch on Sunday. — Pazar günü aile yemeği yapıyoruz.
- I usually go hiking on Sundays. — Genellikle Pazarları doğa yürüyüşüne giderim.
- Let’s meet Sunday evening if you’re free. — Müsaitsen Pazar akşamı buluşalım.
- The museum opens at 10 a.m. on Sunday. — Müze Pazar günü sabah 10’da açılıyor.
- Every Sunday, she calls her grandparents. — Her Pazar, büyükanne ve büyükbabasını arar.
- He wore his Sunday best to the ceremony. — Törene en şık kıyafetlerini giydi.
- It’ll take a month of Sundays to finish this. — Bunu bitirmek çok ama çok uzun sürecek.
- I get the Sunday scaries around 8 p.m. — Pazar akşamı sekiz gibi pazartesi kaygısı çöker.
- Sunday’s schedule is already full. — Pazarın programı şimdiden dolu.
- Do you work on Sundays? — Pazarları çalışıyor musun?
Mini pratik: Hızlı alıştırmalar
- Boşluğu doğru edatla doldurun: We’ll see grandma ___ Sunday.
- Doğru biçimi seçin: (on Sunday / in Sunday) we have a match.
- Çevirin: “Her Pazar kitap kulübümüz var.”
- Tek cümle yazın: “Pazar sabahı saat 9’da koşuya gidiyorum.” (doğru edat ve saat konumu ile)
- Hatasını düzeltin: “Every Sundays we go to the market.”
- Anlamı açıklayın: “Sunday driver” ne demek? Kısa bir örnekle yazın.
- Doğru mu yanlış mı? “See you Sunday night.” (Resmi yazım için hangi varyant önerilir?)
SSS: Sunday hakkında sık sorulan sorular
Sunday mı on Sunday mı kullanılır?
Gün adlarıyla “on” kullanılır: on Sunday. Rutinler için on Sundays veya every Sunday doğrudur. “Every Sunday” ile genellikle “on” kullanılmaz.
Sundays ne demek?
“Pazarları” anlamına gelir ve alışkanlık belirtir: “I study on Sundays.” Konuşma dilinde “I work Sundays” (on’suz) da duyulabilir.
Sunday’s ne anlama gelir?
Bağlama göre iki anlamı vardır: iyelik (Sunday’s schedule = Pazarın programı) veya kısaltma (Sunday’s = Sunday is/has).
Haftanın ilk günü Sunday mı Monday mi?
ISO 8601 standardına göre hafta Monday ile başlar. ABD takvimlerinde sıkça Sunday en başta yer alır. Türkiye’de yaygın uygulama Monday’dir.
Sunday kısaltması Sun mı Sun. mı?
Her ikisi de görülür. “Sun” evrensel ve güvenli tercihtir. Bazı Amerikan stillerinde “Sun.” da kullanılır; tutarlılık esastır.